Passage 2.1
ContentsText
अथ ह याज्ञवल्क्य आदित्यमण्डलपुरुषं पप्रच्छ ।
भगवन्नन्तर्लक्ष्यादिकं बहुधोक्तम् । मया तन्न
ज्ञातम् । तद्ब्रूहि मह्यम् । तदुहोवाच पञ्चभूत-
कारणं तडित्कूटाभं तद्वच्चतुःपीठम् । तन्मध्ये
तत्त्वप्रकाशो भवति । सोऽतिगूढ अव्यक्तश्च ।
तज्ज्ञानप्लवाधिरूढेन ज्ञेयम् । तद्बाह्याभ्यन्तर्लक्ष्यम् ।
तन्मध्ये जगल्लीनम् । तन्नादबिन्दुकलातीतमखण्डमण्डलम् ।
तत्सगुणनिर्गुणस्वरूपम् । तद्वेत्ता विमुक्तः । आदावग्निमण्डलम् ।
तदुपरि सूर्यमण्डलम् । तन्मध्ये सुधाचन्द्रमण्डलम् ।
तन्मध्येऽखण्डब्रह्मतेजोमण्डलम् । तद्विद्युल्लेखावच्छुक्ल-
भास्वरम् । तदेव शाम्भवीलक्षणम् । तद्दर्शने तिस्रो मूर्तय
अमा प्रतिपत्पूर्णिमा चेति । निमीलितदर्शनममादृष्टिः ।
अर्धोन्मीलितं प्रतिपत् । सर्वोन्मीलनं पूर्णिमा भवति । तासु
पूर्णिमाभ्यासः कर्तव्यः तल्लक्ष्यं नासाग्रम् । तदा
तालुमूले गाढतमो दृश्यते । तदभ्यासादखण्डमण्डलाकार-
ज्योतिर्दृश्यते । तदेव सच्चिदानन्दं ब्रह्म भवति । एवं
सहजानन्दे यदा मनो लीयते तदा शान्तो भवी भवति । तामेव
खेचरीमाहुः । तदभ्यासान्मनःस्थैर्यम् । ततो वायुस्थैर्यम् ।
तच्चिह्नानि । आदौ तारकवद्दृश्यते । ततो वज्रदर्पणम् । तत
उपरि पूर्णचन्द्रमण्डलम् । ततो वह्निशिखामण्डलं क्रमाद्दृश्यते ॥ १॥
Transliteration
atha ha yājñavalkya ādityamaṇḍalapuruṣaṃ papraccha | bhagavannantarlakṣyādikaṃ bahudhoktam | mayā tanna jñātam | tadbrūhi mahyam | taduhovāca pañcabhūtakāraṇaṃ taḍitkūṭābhaṃ tadvaccatuḥpīṭham | tanmadhye tattvaprakāśo bhavati | so'tigūḍha avyaktaśca | tajjñānaplavādhirūḍhena jñeyam | tadbāhyābhyantarlakṣyam | tanmadhye jagallīnam | tannādabindukalātītamakhaṇḍamaṇḍalam | tatsaguṇanirguṇasvarūpam | tadvettā vimuktaḥ | ādāvagnimaṇḍalam | tadupari sūryamaṇḍalam | tanmadhye sudhācandramaṇḍalam | tanmadhye'khaṇḍabrahmatejomaṇḍalam | tadvidyullekhāvacchuklabhāsvaram | tadeva śāmbhavīlakṣaṇam | taddarśane tisro mūrtaya amā pratipatpūrṇimā ceti | nimīlitadarśanamamādṛṣṭiḥ | ardhonmīlitaṃ pratipat | sarvonmīlanaṃ pūrṇimā bhavati | tāsu pūrṇimābhyāsaḥ kartavyaḥ tallakṣyaṃ nāsāgram | tadā tālumūle gāḍhatamo dṛśyate | tadabhyāsādakhaṇḍamaṇḍalākārajyotirdṛśyate | tadeva saccidānandaṃ brahma bhavati | evaṃ sahajānande yadā mano līyate tadā śānto bhavī bhavati | tāmeva khecarīmāhuḥ | tadabhyāsānmanaḥsthairyam | tato vāyusthairyam | taccihnāni | ādau tārakavaddṛśyate | tato vajradarpaṇam | tata upari pūrṇacandramaṇḍalam | tato vahniśikhāmaṇḍalaṃ kramāddṛśyate || 1||