Mantra 1

तथा हैनं श्रीरामचन्द्रं मारुतिः पप्रच्छ ।

केयं वा तत्सिद्धिः सिद्ध्या वा किं प्रयोजनमिति ।

सहोवाच श्रीरामः । पुरुषस्य कर्तृत्वभोक्तृत्व

सुखदुःखादिलक्षणश्चित्तधर्मः क्लेशरूपत्वाद्बन्धो

भवति । तन्निरोधनं जीवन्मुक्तिः । उपाधिविनिर्मुक्त

घटाकाशवत्प्रारब्धक्षयाद्विदेहमुक्तिः ।

जीवन्मुक्तिविदेहमुक्त्योरष्टोत्तरशतोपनिषदः प्रमाणम् ।

कर्तृत्वादिदुःखनिवृत्तिद्वारा नित्यानन्दावाप्तिः प्रयोजनं

भवति । तत्पुरुषप्रयत्नसाध्यं भवति । यथा पुत्रकामेष्टिना

पुत्रं वाणिज्यादिना वित्तं ज्योतिष्टोमेन स्वर्गं तथा

पुरुषप्रयत्नसाध्यवेदान्तश्रवणादिजनितसमाधिना

जीवन्मुक्त्यादिलाभो भवति । सर्ववासनाक्षयात्तल्लाभः ।

अत्र श्लोका भवन्ति ॥

उच्छास्त्रं शास्त्रितं चेति पौरुषं द्विविधं मतम् ।

अत्रोच्छस्त्रमनर्थाय परमार्थाय शास्त्रितम्

tathā hainaṃ śrīrāmacandraṃ mārutiḥ papraccha |

keyaṃ vā tatsiddhiḥ siddhyā vā kiṃ prayojanamiti |

sahovāca śrīrāmaḥ | puruṣasya kartṛtvabhoktṛtva

sukhaduḥkhādilakṣaṇaścittadharmaḥ kleśarūpatvādbandho

bhavati | tannirodhanaṃ jīvanmuktiḥ | upādhivinirmukta

ghaṭākāśavatprārabdhakṣayādvidehamuktiḥ |

jīvanmuktividehamuktyoraṣṭottaraśatopaniṣadaḥ pramāṇam |

kartṛtvādiduḥkhanivṛttidvārā nityānandāvāptiḥ prayojanaṃ

bhavati | tatpuruṣaprayatnasādhyaṃ bhavati | yathā putrakāmeṣṭinā

putraṃ vāṇijyādinā vittaṃ jyotiṣṭomena svargaṃ tathā

puruṣaprayatnasādhyavedāntaśravaṇādijanitasamādhinā

jīvanmuktyādilābho bhavati | sarvavāsanākṣayāttallābhaḥ |

atra ślokā bhavanti ||

ucchāstraṃ śāstritaṃ ceti pauruṣaṃ dvividhaṃ matam |

atrocchastramanarthāya paramārthāya śāstritam